Jainworld
Jain World
Sub-Categories  of DANACHINTAMANI

CHAPTER-1

CHAPTER-2
CHAPTER-3
CHAPTER-4
CHAPTER-5
CHAPTER-6
CHAPTER-7
CHAPTER-8
CHAPTER-9
CHAPTER-10
CHAPTER-11
CHAPTER-12
CHAPTER-13
CHAPTER-14
CHAPTER-15
CHAPTER-16
CHAPTER-17
CHAPTER-18
CHAPTER-19
CHAPTER-20
CHAPTER-21
CHAPTER-22
CHAPTER-23
CHAPTER-24
CHAPTER-25
CHAPTER-26
CHAPTER-27

y¯wu

 

Cu 75 SoeSu ow o, yb oeS EyyNwqN v, Cyqٺh

 SoS xu, Zuu 抮y, EqS q Ayu Su xyo,

bwu®w, µyS,  v yrS xu® oeS ou

yoq N  qqu u®w CS y䊮ynw mu. Nw

Soe, S As AwS BXvu Nmu, D ww

ruN A A Nu yXw w yvNqي Hu

oeu.  

 xu 187 SoeS. u xvu llu Au

xTu. Au bw, uw, Xq䊮y Tu - Cuw y䊮®u凵 OEQN

ǮSuۊ. ' ' u qqއǵ ; OEpu xSS yqu

SrSw yoe SOESu. B OE Ssu D  抮yw

YOETu. 77 u 157 Tw 81 SoeS BNS 抮yw

يT r NlOETu. CuN xS xχqN Xqu oeuw. C

ǮlNS N oeS AS oeS lTq wTu. Cu yrNo,

yqPw, BOEXw, NqS, N q y®O D ANqS

owu. dw - xvǮ qS [Soe 89] pu q Au 抮y

yrNo H qu [Soe 94] oeu Cu - AuNʰw yrNou

oeOESqu. - Hu Aw ǮSuw. C BN xOه 抮yw

 oe rNlOETu. u qw  Xχ OE Bu¯u Cu -

 Au A A BT l SN BNTu. Oه As Ey

Hvu. Auwݰ x Asq  yvu xO Hu oeOESqu.

Cuu OEQNw HuS BN xO H oew Xw CN; Aw

Auw ypNu xݚruw. - Hu ǮSqu. (Soe 142) BNS

Pq o Sou yr BSqu. Auu ow BN  

wwTw Aw Xq ®ǮwTw. (147 - 48) BNSw BX

yo yǮ NSTuۊ. D yN Ssu oe¯S ANS oeq q

AS 抮yw KSmu. vw 10,12 SoeS NS bw , uw

oeS A Nvu y - yNNq q yNNq D ǮS OE

BX q BOEXwqN XSw yNiuۊ. D yNo Ǯg

QlSu u® iN bw q uwSw Y ǮS

yNoS  l STu. Nw u 抮yu OE

XSw yNiOETu. xu Xww xc¯w xq lOETu

Hu oe Ssw ySu. D Ssu 17w Soe wǮ wO,

rY q u C劮 µuw يT OEN¯Svu rNu

oeu. D EOEQu Ǯu u溚 q µuS C :- N cw

OEN¯S H oew Ku Ǯ Ssu EOEQu Hw. Cw N

OEN¯S ǮN vÛu w Ssw Cu Yquw. D

Ssu iNNwu u¯uw OE oeu yN dS µuw

OEN¯S H oew yS u wlNu ǮT oeuw.

[OEN¯Suw - y S uǮ ] OEN¯S H oew q

Ssu uqu. Cu Nqu oe Au wv u

- N q銮 340 (O.. 458 Yqu - yNq OEN ¯Su EOEQw

muw. Cu OEN¯S x OEQNw uԇ Cqٺu oeu

Bχyl No. Cw u®N yoS Cu Cu۪ D N Nu

NuX Nu yv Hu xݛu AwYqu HxOEu.

 xu OE q iN yu y® u¯u Nq ' qqއr '

Nlqu. D iN y䊮®u oeS Juw qʺuu Nw Nq

ﰊwv xw vuw. XN c r®w 抮 uw Nu  

N q銮 1107 Ku OEOEQ (Hz.Cm.1916-17) yu y® u¯u

q Aw S ﰊwv uܺqXNrw EOERqu. Cu yuy®w D

iN Nqu rqu.  

 xu 134 u 140 SoeSS y ®Oيy AN O䇵S

xyou. Cu N bw q Xou ®O, xo ®O, Sq yǮ

®O q S®OS EOEQ lOETu. Nw S®OىuOE GǮ¯v

dwu䊮 xo Qw yluu (SoeS ) oeu. D y䚮SNw

NuNuu q ysN yvu ®OS xynuuw sNxqu.

NuNu Nq Ey u ®OS oeS T :- rsN ®O (Soe 8)

uۄ®O (Soe 11) q®O (Soe 11), Xq®O (Soe 12 ) AwS ®O (Soe

 23), BX ®O (Soe 18), xo ®O (Soe 27), yXy ®O (Soe 7),

wv抮 ®O q r ®O. D ®OS AS oeS Aw uwqN q

¯wqNT. uۄ®Oه SoeS P㇮ Nu AxqTu. Nwl

wv抮 ®O q r ®OS DS u yu Nw N NS

yNq yu C. AS yo yNq yj Û. CS yYw yrSw

INrqS u®ww l ANq Cu. D ®OS y¯ Xu Nq

q iNq ' O䇮NOEy ' H oexu yNiqT. (y. OEyA

1921).  

 u®Xn Q Eu۰  yzهTu.  S S

uw bw q XqST. D  yr yuww Nu NuX

NT q uw q q Xq yoelS muۊ. A uw

yoelu 15 w Soe "N vu (uw) bw q bvu H

¯S Ey oeS 䰇 - A䰇S rNSqu. ; Auu   

Û, Nw xo yySqu. " Hu oeuۊ. A B u q

K®q yus oeS Ju B N q I qqS 抮yu u܇w

ClS oevu Sȳ oeS Bqu S xχ Sȳ Hu

oeuۊ. (Soe 19-20)  

 qyoelu S oeuۊ :- u Asu Eyu Aoeq

(rsN) u SsXw Sou®u BTu Au qxqu.

Cu N ow ysu u®ww lqw. (Soe 1) qw

mu wls yǮw ®ǮwSu u BX ulw qw.

yN qvu (wxu) ypu d qTqu ; quu

Nu oeSqu. oeS (Soe 3-4) u dw抮w oeu qu bw vuOE

K뇮 uԇ Eqrه, AuuOE oe ysS u®w u®u

oeu. qs ysvu ®Ǯwu u®Nww suԇu rm։ (Soe

5-7) qN vÛu D EOEQSu NuNu HuS dwS

qSuu AS Au®㇮w, AuNwu ow, C xSS ANu

rruۊu ǮSqu. vw SoeS xS wSq, AǮ Soe

Cvu, CSw yryv, S yb㇮w xǵvÚOETu. Cuu

NuNu Nu vS - q yuS ڊSmuu

uSqu.  

 Xq yoelu y䊮®u凵 S oeu :- u rN Au

bwxqu. u Npu Au uw. Cl Svu Eqw

S ¯ Xq. oeS bw uw q O䇵 N Xqxqu.

du D  ¯S A q AwqT. CS u®wNT dwu

uw Hl yNu XqSw oeuw ; Ku uwqN N Xq,  

Cwݺu  Xq (Soe 3-5). u Nu xN uOEu Hh AS

(Soe 7),  Xqu S q AwS yu Hl µuS (Soe 21),

uw, q uOEu ur oewݺu yrS (Soe 22), Aoq,

 Soq q q, CSuu oewݰl yNu S u® (Soe 27)

 oeS yXv䇮 u q Ju qS AS qȶu O䇵S q,

 Ju r q  Szيy AwS u y䊮ynw mu. (Soe 28

Bv) N oewݰl qS u®u SxqN Sr Cru :- C v -

v yo, Awsul cw, µSy µS yo D  SoqS

; oeS N yǮu®, Artyb q OEQw Cw w qSu

oeu. D xu qqs qu (7,21) xvǮSu qSu 

SrS wTu. KuwuT C SyµS yow Awsul

qu bq SoqS NmOETu. HlwuT uqw EOER

C. q wuT qu OEQw xu r oeuTu. C

Cwݺu Srw w u ClN. qqsyu (7-12) vSuv

I qSw Kuw xuOETu. Au Soq q qSw

®d . CSw ¯T xuu, NuNuX D yoelu

h uwuT Nl qu. oe®u Nq ' N - ycz ' SoqS

xu NuNuq Cu. Bu qS A OEQwu EOEQTu.

uNNu۰ xuu. AwS u u®u Cyqȶu O䇵S q

 SzS C Sluu Ǯ EOEQxTu. oeS

Cu OEX uOEu I Ǯ SoS xu Nlv. Au

yXw (Soe 3,8) u D I EOERi ; Bu  SzS EOEQ

q.  

 u®yoelu (Soe 62) Bqw XqSoe, yr, uw, ,

dwu, bw u rs, Aoeq q yb D oewݺu xc抮yw

OETu. Au yXoe qu¯ oeSS xcu Bqw, ASw

 Xq - Soe ux yr ; N, bw q y 

 Suw m xcu uw ; CS qy q qSoSu Nmu xcu

 Aoeq u ; Awu u¯w SS Nmu bwNʰw xcu bw ; Aw

 As, u®, N q ycSw Nls xcu u ; Aw x u®,

N , qy q bwSS xcu rsu oeu. Aw yw,

oeh, , w SrS qN, yo q yy Kiw  uǮ oeS

NSw w m qww bwwT mNmuw. Aw w q

ySoeS oevu O, Cyqٰl yǮoeS oeS oevw NǯS

 OE c, Auq yy®vu Oه Nl q. C yb BT.

 Cw q q q oeSN q xu, OE® q AOE®, qo q

 NXw CS S ¯ NSqu. Eq As u®, uu As

 q C xy ¯vu Boew Nqw. oeiuTs [ wS

 vS ] u䇮w u®w. ʊSw iԊw. yo, uw

 uOEu ¯Sw u¯o mw. D yoelu Nq ZNʇ oe N [

 ǮgN dS T QN qN ] Hu oeuw. oe m Cu

 yoelu Nq CuN Ch xvǮ oeTN. Cuw Aw ® cw

 u®wsT Yuw. D yoelu y䊮zu D oewݺu ǮSw Lvu۪

 B Nu ww yNu BqwS mÇu. u® yNu XqS,

 vS, rS q S ybSOESru. Eu uS u®S

Nlruۊ. Auq u, rs q ycS凮 u® yNS

Nlruu rqu. D OEN yXq  ǮS OE yN  

ANquu NuNuX rvuۊ. Cuwݰ D yoelvu

A mu.  

 ¯yoel :- [Soe 165] Cu u T q ¯T o µu

lOETu. x Ǯw u®u, q q qyS A¯㚮 lu,

bww yymNuu q Bqw NOEoSv rw

OE Nq oeǮ b m yyvuw. ynS v܇

Egu凵 Bq NOEoSu ; BS S, uǯv Nǯ ¯S qT

; Bq Bqu oSu DSOE Bq NOEoSu [Soe 56 - 59]

 D Ǯu Aw yNu AwN u q ¯o EOEQw

 muw.

oe vSu Nwu OE w Nǯu Novu vðU

NuS v܇w oeu, oeuu u®S [Soe 44]. u®zS

oeS Ǯ xS BoevSw qSm Nl Yqu xuw ()

Cuu pqw oeuN BS (Soe 45 - 46) dwTu

oex BqN uǮu Novu  ulN wSw ® m

wNw oevuw. (Soe 49). u owu vyww S uw, bw

q XqSu ®ǮwT Awq uw. ®㚵ww oewݰl AS q

oevw ySw Lv, N qbxuw. Bu Aw ¯ oqw

yvN swS (Soe 52). CuN yqT ¯ owu

Nw ru qiuۊ oe u ynvu

uw uh swuw. oeS ®r x Evwy oeS

Au劮 S wq uoe q BqS w wu ¯ v܇w

oev N bxuw. y䚮S 180 O䇮v, 84 AO䇮v, 97 Abx

32 xN D yN 363 yǮm qS EOEQ vu (Soe 137 u

142). D yoelu rN So oe Aw yoelSTq oeXT Nlqu.  

rzu®wǮ qz So qq䇮z oS ڊT

Aw yq z Tw Hu qyu Cv (Soe 23). AuNT

dwu® HOE u®S ǮTu. qS c, S Xuw

Ǯq [Soe 82]. S®Soeu vy ڊvu Eq SuǮz

S oelqvu u  u¯wz vy yvyTqu. [Soe 123].

yN c uST oeuOE Auu AN rT oehNu

oeS ¯ ow N uSTuu ¯z BN [yw cw]

EqwSv. D yoelu AOENwvu Cu Nqw Nu u®S

oe oeS cy, qy, q uu oe O䇵S oeX

 qw⇮Truۊ. xcu BqN v܇ NlS u¯wﰇrيu Nlqu.

 D oelvu ¯v܇ NlS u®S Yqrهw oeuNT D

¯ yoelw u. Cu Ay䇮vu A T Syoelw oe

Kuw Yu.  

 Syoel :- [Soe 22] xSOE oq BXnu

uqSu As BXnSw yrSw Cu xvOETu. N

o Np, oel q u Sw  (Soe 4) N

Soel, N Cl q Bqu¯wu S݊S (Soe 5). N

u, uq, NoeS AwNيT (Soe 6). Cw N oew

oev, NN, pcSu w l. (Soe 9). N N

NN, yh Sl®u - uS (Soe 10). N Fhu

yusSw Ay, NOl凮 yqيS. (Soe 12). Nlu

Cu Sw oe N Hr oeN. (Soe 14). Dys rw

EV N ww AT, Ll,  (Soe 15). oe - N

Sw N. Nv (Soe 16). N S B䇮 Nl,  

yb㟰w Soe Ǯ㊵lw Aqq ݰoew  (Soe 18). Cs

 o oe bxSTuۊ oe ¯ wǮTuu oxv.

 C ou q Su AvNSSv. wNu . rX

 x cx. Cs ¯ wǮT ow yq (y) Tq

 xNǮu oeqw. [Soe 20]. NwS ¯yoeluq D Syoel Nl

 xcu uxu [c] Eyuiuۺu oeuw. Nqw Nu

 xyuu OEpu uǮS Nlru. Auu SsNq D

 Nru Asw bSqSNq. Au AN BTq.  

  yoel :- Soe (44) Cu oe Ku yNvu ¯ q

SyoelS ǮSSw yNTqu. Cu u® u®w u

oeqw Kr oeOETu. u Cuۊ bwu yzه sTu.

 C XCyq (qO yq) w uǯԺqw D Ǯu NlOETu. Aw

 uyS bxT Nl Ǯ yhwuuu wNSﱇuw. [Soe 30-

31]. No Zu, N, oe q w㇮u bwu sNq

 uۊw ASqu. [Soe 16]. u yoq Swu bq bw,

 u¯w, S, ǮSu O q qy CS u®w凵 oeu. Cs

 yu cvu w musw uܩw w [Soe 37- 38].  

 OE EOERu NuNu SsS ' oe Ao ' S q

yoelSwݢu SsS OE iNS Úq. uw uOEu B

yoelS OE qS Nq q iNS uqu. CS INrq

 yrSw Nl AS N oe Ǯgy®q (Zyoel) Hu

 yuTu. qSw uuOr yǮ oeS uwv ǮwTuw.

 Aq Aw N O.. 15 - 16 w qwu uSqu.  

 o :- (Soe 162) Cu N oeS xS BXu owu.

y䊮®u Swu ANqw oe Au 70 SoSw 44 uǮSw

xuSu. (Soe 7 - 8) uw q ybS SoexST u¯w q

u¯㇮S xSST BNu oeu. (Soe - 11 Bv ) ; oeS

yquwu w u. (Soe - 17 Bv). u ® oeS A®

¯wS xynu. S®Oه OE b Nh oeu. Bq qq yzST

qЄ¯㚮 l Buw xlOETu. q XX xS xuw

lOETu. Au q¯vu u E Eyu lOETu. Nw

SoSZSSw qq䇮 y, UNʰw ww So y, uqNʰw  Hu

oeu. D yoelw C凮 S u¯wvu yuw lOET Cu

 Ku uoe oeS B yuS Ay® ǵ. C C yyTN.

 C D Xw NuNu NqTu qu Nu w K OEQNwu

BToeu SoSXvS EOEQ oe Auw vw Xwu u lq.  

 hN ﱰNq OEX vS yuu xu®w

 ys SsTu. N NlS Cu NuNu Nqu oeu.

Bu D q uSv. Bu D Ssu Ǯu cu Au v܇

Cuu NSqu. u®OENwu ﰊww Cuw BXS H oexu

Euȳq muw. Cu Kh 1243 SoeS C. A So, oeq

yqPw, y yqPw, X yXX, zlv, ǮlN,

uuwy䰣, AwS ¯w, So y䚯 q yz D oewݰl

AvNS ¯SSmu. C x Cyqٺh SoS ȳq y BT.

uw AvNu ASw Soe yu p BTu. ǮlN

AvNu 80 SoeS AN xO q Au ¯Ǯvu CuOuۺq ur.  

Cu OE wv Nq iN oe uqu. oeq iNNw yNq

EyNu®㇮w (NX) iNNw BTuw.  

 x BXu OE Xw Yu Bu®w H Ssu. Cw

Ssu Nw , qw BdwwvSp, SySp q qwv xu®u

q q AS Asw XwT A¯㚮 m, bw yvu. yX

xu Xw B䇮vu qw OS Aw D Bu®ww Yuw. - Hu

oeNmuw. Cuu uuu D Ǯu yYw Ss CvۊNu

SqSqu. N qu  K ®r EOEQ vu. oeS

BN ¯Ǯu ®r ﰊ xou q 609 ǮS OE

vS Uu yNwu oeOETu. NuNuX q ¯yoelu

®r ®u܉u N bww yvuwu oeuw. dwww qw

oe you OEoew q Bu BX Sy xw

EOERuw. Aw qw SoSu Aoeu ww ylvuw. Bvyou

Ni x抮 q Aw XqǮԇ Su Au®w y qN p

EOEQu. y¯Xuw Bu®w NsN q uXuw ' b Ns ' S

Ni ﱇw q®uw Ǯwu oeuw. D H EOEQS ®Sr

Bu®wu Nqu Niwݰ Nq Cu Bχ yl No. D

Ss oeq O.. y䊮®u qwSS uuTN. D Ssu vS

yu AXNq oeS q OSw xݚuu Cu

yx Uu XwTNu N qTu. D Ss u 2166

SoeS C. Cu oe يT uT uw, bw, Xq q

qy D w Bu®wS ow Cu. Cu EOEQ NuNu SsS

oelS vu. y䚮SNw bwu®N vÛu H ǮS Cu

yT يT pqTu. vS yy SsS  

wlN uus xS u®w oeS rSS vÛu ǮS Cu

v. 1621 u 1891 Tw 271 SoeS Bq, u, u® q N D

w u¯wSw يT pu. BN xO, oeqN ¯Ǯ q xs

uOEu yYw SsSu Cu AwN SsS qٺqS Úq. Cu

OE Aydq Nq cu q ymq Bu® Nq OEu®wyo

H Hl iNS يTu, y uT. Aydq 

 O.. 7 w 8 w qwTu. ymq Bu®w O.. 13 w

qwuwu Nlqu. Cu OE Ku yOb oeS ¯svzN H

oew Hl iNS oe Úq.  

 x BXu OE q yuu oe®u䚮 Yu ( 8 w

qw ) yXqS (yXN) H Ss Eyu. Cu 1714 yNq

SoeS C. ASw ǮN Aw (1) xv, (2) r vwNq, (3)

SXX, (4) Awb q (5) OEQw H Ju AvNS C. Cu

xu®N vÛu u®wSw يT FoeyoeyN pOETu.

(yNw 1627 ; Sct Awu qOE, 1932). D Ssu OE yc

iN Cu. oe®uNq N yr oewݰl AvNS. ASu Nu

抮yw r oeu. Au N y¯ww oeYϚ c䚯,

v, ®u䄯oe, yuy, uܚw uOEu XqSw pu.

 dwwu 323 SoeS C. xU, N, uw uOEu

xXqN vÛu ǮS OE X lOETu. y䚮SNw

yrǵՇ ow Nl vu. D Ssu Xww ﰊXu䚮 Ǯwu

u .. 1162 (O.. 1105 ) muw.  

 wXu䚮 (13 w qw ) Nq yXwu܊u  1600

SoeS C. C 176 u抮S ¯SSm. Cu uw, yrNo

yqPw, NqS, oeq, yǮoe C uOEu oe xXqN

vÛu ǮS ow Cu. yb AXwS u®u rsN

OEZw, - p, Ar, dwN q N uOEuS o

Cu BS yXu Cuۺq vu. bw O䇮Nlw ruNuNT D

Ss Ǯ yvu EyN Tu. Cu OE u®uw Ǯwu

uܚw ( 13 w qw) ' qqbwNx' H oew q

iNw vuw.  

 dw®Nq (11 - 12 w qw) uuNu N q

squ oeS Nu¯v NǯS yqS CS Eyu Nlqu. Cu

OE dwyNq rىu. Cu N q銮 1293 (, w 1236)

yoSmu.

 

x BX - ȳq :-  

 yr yNo Er Nqu xݚOESqu. Cu 313 yuS

C. ASu bwqqbw, Nuܺq, u® q Soeڊ BX, Axqv

oewݰl ¯wS, Eq v uu®S, u®u¯w, N bw, AT

q u܊ 抮y CSwݩ oeS u pOETu.

iNNwu oe®u䚮 Cuw Ǯu uԉu 22 AvNS

®cwSvuw. (iN v Awu yNw  1950 )  

 x BXu OE Ku Xq䚯 H oew q Ssu. D Ssu

yN S oeu : " D Ssw Adqw ®gԊN Xo NS

y䚯uvu w AwS y uu ySﱇu u® c

Xlw Yuw. " Cu yN D Sr yu D u : "

Cu AwSv oS Sw qqs uܺq, oeq qqs

(crN), oeyo oeS BX S يvu pu

Xq䚯w Soe yu C pOETu. " Nqw D yXvu

o̡u oe rw yrǯzu Xlw Cqwu

ǮSqu. Dqw xqvuOE wXu uܺq XNr Shu

Xww muw. D Xq䚯 Xlw XwT As Aw

oexu Cw݊u S䟛vۊ CN. Cu Xw N 11 w

qwu xqu. Ssu yN Nw S oeu : ' ' ¯w

S Xq䚯 AwS u® yٻ ' Cu u Ssu Cwݺu oe '

¯w Soe' u SqSqu.  

 BX Ǯu SsS AqXu Nq ' yǯs uy' 

Cu Cwݺu oe ' dw - yXw - oe - NǮ vu. - Nu

SrS qw Ǯw NNmu. Cu 226 q yuS qq䇮u

Pw lqu. Cu N T Xq Ǯu Av Ju qS, I

[3 Soq, 4 q], OEQw N q OEQw q oevw

qS 70 ArX oeS AS 抮yw r oeu. Au 12 qy, 6

BN, 3 ul, 5 r, 10 u®, 12 ¯w q 32 yǮoe D HS

xu lOETu. Cu q AS 抮yu S q

يu Xw Cu. Cs  lS wl Sr. Cvǵ԰ A,

Eu q oeS S凮 Nl u A ¯wwݰ zOETu.

B®u BqxSw yǮ q ynﱰ xqwu oe, Aw Pq 

qSwݩ ui, yo Xqw ylu Asv܇u oeu. Cu凵

Ssu oew sNq Cu. Ssu Nw Aw Ku yuu bw  

AwNq xrw Sz Eyu oe uT ǮSuw. Ssu

B®vu NwS u oeS XwqN Tu. D Ssu

 60 - 70 yuS cwNq u® - qNu Eu܋u Nl qu.

u® qNu Xw  懮 Au yS Aw . . 1055 - O..

998 - HuSqu. Aq Cu yǯs uyu XwNu

EqيvÇTu.  

 ﰊwu Nq BXu  1000 q NS C. Cu

x  oeS Eqي SoS oww lOETu. Cu oewݰl

AvNS. So, X, uwX, bwX, XqX, qyX,

ﰇX, uǮN, ǮlN, u¯w, dN q uu® Hu B

AvNS oeS. Cu Xw hN Nq OEXu Bu¯vu Buu

Nlqu. Ss Nq qw Sw oe UXuwu oeuw. o

̡u OEOEQ w. 50 D C S - Ǯ㊮ EOEQu. OEOEQ

 w. 47 UXu xS N q 1037 (O..1115) v

 ouu EOEQu. Cu u D Ssu Xw N D u

 w凵 CNu SqSqu. w OEQwu ﰊwvw uܺqv

 q OENyu, Xq, T - dwSp uOEu EyvSu

 pOETu.  

 y®Nq u® yN, q S S qTp (12- 13 w

qw) Cl wrN EyuSu Nmu SsST. CS Hlw

Nr ǮT yl® NqN BTu. Cu NN Aw

oe - ¯ q OES ow Cu. A Nl qN - yo qw

C S Eyuw lOETu.

 

NX - yNq :-  

yNqu Nu®w  h uw qq Ss 

yorهTu. Cu 401 SoeS C. ASu Ju Aoq,  Soq

q w q D oewݰl qS y䊮ynw lOETu. uw

qu Aw HN يu 176 u 259 SoeS S pOETu.

D Ssu Nqqu Ǯu quu. N Cuw Er Nqu

xݚ. Cw N oe®uNqw. Er Nqqu sw

A®u Yu yXq iN EOEQvu BSqu. Au

Aw ' XNrNw rurXNw Nycz qv N

u® يo Aßq ' Hu oeuw. Er Nq N yczه

EOEQN cw u®Soe oeS xXu Nq u®u

iN oewݰlw qu u®u ¯qu. Bu q A®u

oe®u Nq yXNu rه凵 - ' yqunC ' - H Hlw

Soe - oe ®u䚮wݰ xuyN EuȳqSuۺh. Cuu D

yNq Ssq oe®uNq BTuu SqSqu. Cw Er Nq

Cwuu N - yczه Cuu۰ Bu Au qu C ®u.

D Sr y䚮q Ssu Aqyovu uSqu. D Ssu 280 u

328 Tw SoeS u®u Soq q qS xu Nvu

Cuw NoOESqu. A qqsq (7, 21) u vǮ Nvu

wTu. qqsqu vS, u q Awsul D  SoqS

oeS N, yǮuµy, µSy - µS yo q Art

¯S D w qSw xvǮSOETu. Bu C vSq, µSy

- µS yo, Awsul r C Soq oeS N, uNN,

yǮ uµy, Art¯S C w qSu oeu. C oe®u Nq '

CXNoe ' Ssu ®u pu qS Nwݰ oeuqu. Cǵ԰ A,  

CXNoeu OEpu yNo N yczه y䊮yoN oeǮ

oequ. Au HǵԺu Nqrه u®u Uo - UwS

xqu EOEQ N yczه 31 w Soe Cu, Au 

CXNoeu Nqr yNou凮 yNq Suu CuOuۺq uqu.

Cuu D Nr oe®u Nqu uSqu. Cu OE Awu Bu q

yc iN Eyu.

N u®u y䊮® Nu yzىuOE BSqu. Nyczه

Bv (Soe 2) Nw ow S oeOETu. Sww yvN ;

yrvw rS xu®u uXu Eyuw NN ; Csw Nw.

B OE Swu Eqrهw vyN r oeOETu. oe®uw Cwݺu

Nru uoqً - Cu Cwݺu oe qٚqً As ' uov '

凮 70 SoeSu Swu 抮yw OETu. Cu OE

 UrN iN [ 14 w qw ] oe®uw Cwݺu yNq Nr '

u® ' H oewu Au. Cu 120 SoeSu NXu

oww lOETu. Cu OE wu Nq rىu. [ ¯wS 1924 ]

oe®u Nq 19 yNo Hvu. Cu yru凮 50 SoeS C. Cuw

 yvu ' yXS ' Hu oeOESqu. Cu yNoS  Tu :-

(1) N u® (2) vu¯w (3) uwv [Xquw] (4) ybv (5)

yqPwv (6) v (7) dw®w Nov (8) yrǯv (9) qv (10)

EyN yr v (11) u® u® (12) X (13) zlv (14)

OESv (15) BOEXw v (16) y䇮q (17) qq v (18) u®

yr q (19) qyv. D yNoS N q x BXN vÛu

oeq H ǮS  Tu. yXSu OE A®u Nq

Ǯq H oew q iNu. [ ¯ wS : 1912 ; qOE 1941 ]

yXSN wu Aw Cyq yNoS C. AS yru凮 Cyq

SoeS C. D Soe ﰚﰛL r N] H oexu yuu. D

NS oeS T :- (1) AvN (2) Awv (3) Nxr (4) X yq

(5) bv (6) u (7) uw (8) ybv (9) N u® (10) N

yr (11) ru® (12) (13) ð (14) quq v۪S (15)

BOEXw (16) y䇮q (17) S u¯w (18) Nbw (19) u®O (20)

u Q. D NS凮 N q xu®S w x oeS ww

u¯w q u®wS xyn Cu. D Ssu OE Bwu S u

Ku iN iu. 17 wuu S u¯w H oew N OE

w㇮X c SpNq iN Cu. [yNw  q yn

1932].  

 rNq [12 w qw ] u®q yNou 181 SoeS. Cu

Nyu yzST q, yyðq uOEu 21 BN SoS oww

lOETu. Au ¯ou o q S xyn oe Cu. Cu

OE yc rه Cu.  

 yNq SoeSu Nu®ww xzs Hlw Ss wvNq

EyNu®㇮wTu (NXu). Cu 546 SoeS C. CSu N

oewݰu yrSw Asq qSrSw يT pOETu. Nq qw

yXw Ssu yه Niuw. AuNw Aw S yy

NuNu݇u Nvu wu, wwv, wXu q wv D

yN Cuu Nlqu. " qw qw Su wXuw y䚯uvu BX

yySqT u EyNu®㇮ww q oeS Bu ¯vu ®ST

Yuw " - Hu oe oeNmuw. Ssu Bv, Aw 'yOEX  

yqu Cu®r Eyuquw S yyu DS ww oerي

N' - Hu oeuw. Cuu uuSu Iw qSu "EyNu

" Hu wS D oewݺu N yrS wlN Squw w

SxN. µuǵ԰ ; A Au Bwu Nw NswNu ylTu ; C

qq yvu v. Cu 265 u 301 Tw oeS Cu uw

Nu SoeS N yr Noqu Cuۺq C. Nu NuXNq

Xq yoelu (Soe 22 ) oewݺu yrS oeS q

 EOEQSm. AS Nu يu ow NrNwy䰣u 305 u

 360 Tw 86 SoeS qu. CSTq u u¯ww

 wv Yuw. Cw r µcw qSw uwuu uw

 yr凵 BNu oe, Bw yr Au wu vw -

 oeXu u¯w muw. Ss Xw N xq. Bu D Ssu AwN

 SoeS uwNq ¯Soeu Bu¯vu uu rqu. Auu Cu

 XwN ..990 (O.. 933) yu۩u Aww l qu.

 Bu® Nq S - u®q iN wv EOEQ ǮTu. Auu

 Aw Nu EqيvÇ .. 1396 (O.. 1239) Hu uSqu. D

 NOEvÇ u®u - oeq 11 - 12 w qwu - D Ssu

 XwTN.   Ay® ¯ NX ǮN ' u®uoe ' H

 Ssu.

Cu 224 SoeSu N oewݺu yr Sw oewݰl qSw

OETu. oewݰl qS oeS NuNu nS Aw C. Bu

CS uq Tu OEQw qTu. y㚮wS A®S

oeS NSr, Aw㇮, oeX - XXN, Aqoe uOEu uSoS

yqSu Eyuw lOETu. oe u, N SnqNTu.

oeq yru SoeS凮 Ku yOه u®yu, Cwݺu  

u woe Bu Ku uǯԺqw NlOETu. D Ssu Nqqu

Ǯu Nu uS C. yNhu Ssu (Nb 1932) ®N

Foeyoe Su Cu Nq uwwu Aw N oeqw qwu

u lOETu. Bu Nu oe٪Rq yYw yrS Cu Tu

Nqu oeu. Cw NS - Xu Nq, qS Nq Ǯgyoel

iNS - D Ssu N uoeS Euȳquu Nl qu. A

Xu Nqu oe. Ku  yo Ssu Nq Xuwu Bu

Au 15 w qwu Ssu uSqu. Ssu OE Tu Nq

yq yN oeS uw Nq ¯SoeS y¯ oeǮ

 Nlqu. Cu yYw yru cyu ygv bwvu ..1555

 (O.. 1498) mu Cu. Au yN "Cr EyNX BX

XuYq uoeN - qp yx " S EOEQu.

 

NX - q :-  

qNl - NX - Cu qu N u®u Ǯu oe yu

SsTu. Cu 150 NS NT Sw, bw q Xqu

xynw lOETu. Xqu Ju Aoq,  Soq q w

qSw يT pOETu. q OEQww xzOETu. Nu

Nu xuNw (Xq yoel Soe 25 - 26) OEQww Nl N

qS NOETu. Nw oewݺu N yuS - yrS -

xyn Cu. D yN Cu N u®u y䊮yo - xyoS Hl

yurSS Aw li. Ss Nq D Nr qw oew yNhS.

Bu iNNwu y¯Xuw q®u Nqu oeuw. Cu Bu¯vu

Cuw ﱰ q®u Nqu xݚOESru. Cw Byﱰv, SsS  

Xww muw. ¯ǯ uOEu µuSw vThԊ Nl Cu

Byﱰ q Byw oulw wq Nlqu. Cwݺu vc

yws Xq䇮 EqxN D Xw ǮT q®uxu

wwu ' Tu ' wuu oeOETu. CuN yu D Ssu

EOEQ uv. Au q Ssu Eyq Nu ' qNN ', ' u

' q ' s v ' S EySw lOETu. Cuu ANNNq

c rN q uwv Nq N rN oeS ycyu Nq sv

D  iNS SsNxS yYquu Aw EyNqw Cuwu

SqSqu. CuNw D Ss u wv q vc Nu u®u

Hhu oeq - oewݺuw qwSS - NNu

YqTN.  

 u Nq ٩N Xyw Juu Hhw B暮S Xqu

ow Nlqu. ǮT Cu Iw Hhw B暮S N

oewݰl qSw يT yl® pOETu. D Ss N . 881

(O.. 959) yTq.  

 AqSr Nq NX  1500 q yuS yoT.

Cu oevwu Au¯㇮S C. AS u®u 抮y, sq q Nu

µu, yqq, AǮ So, oewݰl q q AS AX, N

uOEu B BN, uw, yb, q Ey oeS oewݰl ¯wS

ȳq ow Nlqu. Nw Au¯㇮u u¯wu oww 114

yuS mu. Cu u¯w, u¯x, uµ㰇 q u¯w y® CS

xyn Cu. AqSr qw AwN SsS AS Xw Nu EOEQw  

muw. AS . . 1050 u 1073 Tw EOEQS uqu.

Au OE D Ssu Xw N  O.. 1000 u uSqu.  

 Bu®Nq S u®q  500 q yuS yoTu.

Cu Hh Au¯㇮S C. AS N u®u w ow, Aw

 SoS, oewݺu yrS owSmu. q yr oewݰl

qSu N vwXw oe u. Nw Au¯㇮u 110 NS

v ou يu ow Cu. Xw NqNTu. Ssu

OE Nqw yc iN Eyu. Au Cu zه 

..1296 Asq O.. 1239 Hu EOEQSmu. (yNw  1915 )  

 So®Ǯo Nq NXN Nq ® - cw ® NXu

Nvuw. Cu 269 NS. ASu uw, bw, q N u® H

 Eu۰S r xynu. Cu Xw N xq. Bu

Cu OE qNl, wv NX uOEuS y¯ Nlqu.

 14 w 15 w qwu Ss CuTNu Aww

lOESqu.  

 N u®N vÛu SsS yy AYwT wlq vu.

Cu oevww qwu ANw Nu c xu Yqu OEi q

EOEQxTu.